Tirana mesjetare- kompleksi i Xhamisë dhe Kullës së Sahatit
Tirana në fillim të shek të XIX u bë arenë e përplasjeve mes Toptanasve dhe Bushatllinjve të Shkodrës për më shumë kontroll. Personaliteti më i shënuar tiranas në këtë kohë përplasjesh ishte Haxhi Ethem Beu, biri i Molla Beut, (i emëruar nga porta e Lartë për drejtimin e Tiranës). Si pasaardhës i linjës së Bargjinëve, ai kreu shumë vepra arkitekturore në Tiranë, ku më e rëndësishmja është Xhamia që qëndron sot e kësaj dite në zemër të kryeqytetit. Në fakt themelet e saj i kishte nisur i ati, Molla Beu. Më tej Haxhi Ethem Beu e mbaroi së përfunduari xhaminë me gjithë dekorimet në 1823. Pasi mbaroi foltoren ai bëri dhe Kullën e Sahatit që gjithashtu është simbolika e sotshme e Tiranës. Për Kulllën e Sahatit nuk dihet kur filloi dhe kur mbaroi, por dihet se ai e ndërtoi me fondet e veta dhe e përfundoi me kontributin e qytetarëve. E teksa Ethem Beu vetëm ndërtonte, Toptanët prapë e pushtuan Tiranën dhe u përplasën me Bushatllinjtë.
Haxhi Ethem Beu u shkarkua nga Porta e Lartë, dhe nuk mori më pjesë në punët që nisi për Tiranën, por qëndroi nën sundimin e Toptanëve dhe u tërhoq në qetësi deri sa vdiq në 1848.
Punët e tjera ndërtimore të Tiranës nuk kanë emër të përveçëm. Kështu esnafi i Terzive komisionuan ndërtimin e urës së tabakëve mbi përroin e Lanës, në krye të rrugës së Shën Gjergjit (Ali Demit). Ura me tre harqe e ndërtuar në shek XVII, lidhte qendrën e Tiranës, me lagjen e Tabakëve ku ishte dhe Xhamia e Tabakëve, dhe me Malësinë e Tiranës. Objekte të tjera kishin mbiemra të familjeve, psh Xhamia e Karapicëve etj.
Më 1881, Tirana ishte një nga qytetet më të rëndësishme të Shqipërisë. Edhe pse ishte nënprefekturë e prefekturës së Durrësit, si popullsi kishte tre herë më shumë se Durrësi. Konsulli i AustroHungarisë në Durrës, Oculli në letrën që i drejtonte Vjenës në 20 prill 1881 shkruante se Tirana kishte 2200 shtëpi, ndërsa Durrësi 740 dhe do ishte mirë që qendra e prefekturës të zhvendosej në Tiranë, pasi ky qytet kishte banesa të mëdha për funksionarët, ujë të pijshëm të bollshëm, dhe një klimë shumë të mirë…. (Kristo Frashëri, Historia e Tiranës, fq290). Pra ishin këto faktorë që gradualisht më vonë u pa edhe si mundësia për kryeqytet, pasi Tirana Heritage Routes kishte aq ujë të pijshëm sa të mbante një numër popullsie shumë të madhe. Dhe mbetet kryqëzim i gjithë rrugëve nga jugu në veri e nga lindja në perëndim.
Tags:
Other News to Read
Kalaja e Tiranës – fortesë me rrënoja antike
Kalaja e Tiranës – fortesë me rrënoja antike. Në zemër të Tiranës, ndodhet Kalaja e Tiranës në rrugën…
Tirana mesjetare- kompleksi i Xhamisë dhe Kullës së Sahatit
Tirana në fullim të shek të XIX u bë arenë e përplasjeve mes Toptanasve dhe Bushatllinjve të Shkodrës…
Çfarë të bësh në Gusht 2026 në Tiranë
Gushti është muaji i fundit i verës në Tiranë dhe sjell një ritëm ndryshe në kryeqytetin shqiptar. Ndërsa…
Çfarë të bëni në Korrik 2026 në Tiranë
Çfarë të bëni në Korrik 2026 në Tiranë. Tirana është unike këtë korrik: Kulturë, Evente, Natyrë dhe Protesta…